İş Kanunu — Gece Çalışması ve Genç İşçi Koruması
4857 sayılı İş Kanunu'nun 69. ve 73. maddeleri, gece döneminin tanımı, gece çalışmasında azami süre ve genç işçilerin gece çalıştırılma yasağını düzenlemektedir.
Gece Süresi ve Gece Çalışmaları
Çalışma hayatında 'gece' en geç saat 20.00'de başlayarak en erken saat 06.00'ya kadar geçen ve her hâlükârda en fazla onbir saat süren dönemdir. İşçilerin gece çalışmaları yedibuçuk saati geçemez. Gece ve gündüz postalarında iki haftalık nöbetleşme esası uygulanır; postalar en az iki haftada bir değiştirilir. Gece döneminde çalıştırılacak işçilerin listesi işyerinde ilan edilir ve bir nüshası bölge müdürlüğüne gönderilir. Gece postaları değiştirilmeksizin sürekli çalıştırma yasağı, işçilerin sağlık ve güvenliğinin korunması amacıyla getirilmiştir.
Gece Çalışmalarında Sağlık Kontrolü
Gece çalıştırılacak işçiler için işveren, işe başlamadan önce ve düzenli aralıklarla sağlık muayenesi yaptırmakla yükümlüdür. Bu muayeneler, işyeri hekimi tarafından ya da işverenin görevlendireceği hekim tarafından ücretsiz olarak yapılır. Muayene sonucunda gece çalışmasının işçinin sağlığına zarar verdiği anlaşıldığında, işveren o işçiyi gündüz çalışmasına aktarmak zorundadır. İşçi, gündüz çalışmasına geçirilmesini talep edebilir; işverenin uygun bir pozisyon bulunmasına rağmen bu talebi reddetmesi hâlinde işçi haklı nedenle iş sözleşmesini feshedebilir. 2026 brüt asgari ücret 33.030 TL; kıdem tazminatı tavanı 53.919,68 TL; SGK işveren prim payı %21,75.
Çocuk ve Genç İşçilerin Çalıştırılma Yasağı
Sanayiye ait işlerde 18 yaşını doldurmamış çocuk ve genç işçilerin gece çalıştırılması yasaktır. Turizm, eğlence ve benzeri işyerlerinde de aynı yasak uygulanır. Hamile, yeni doğum yapmış ve emziren kadın işçilerin gece postalarında çalıştırılabilmesi, hekim raporuyla doğum sonrası ve emzirme süresi boyunca da kısıtlanmıştır. Bu işçiler gündüz postasına alınır ya da uygun koşullar sağlanana dek ücretsiz izne ayrılabilir; ancak ücretsiz izin süresi kıdem tazminatı hesabında çalışılmış süre sayılmaz.