İş Kanunu — Ücretin Korunması ve Gecikme Faizi (m.32–34)
4857 sayılı İş Kanunu'nun ücretin tanımını, ödeme yükümlülüğünü, zamanında ödenmeyen ücretlere uygulanacak mevduata uygulanan en yüksek faiz oranını ve işçinin çalışmaktan kaçınma hakkını düzenleyen 32–34. maddeleri. Yargıtay içtihadı ve 2026 güncel uygulamasıyla birlikte.
Ücretin Tanımı ve Ödeme Şekli
Genel anlamda ücret, bir kimseye bir iş karşılığında işveren veya üçüncü kişiler tarafından sağlanan ve para ile ödenen tutardır. Ücret, prim, ikramiye ve bu nitelikteki her çeşit istihkak kural olarak Türk parası ile işyerinde veya özel olarak açılan bir banka hesabına ödenir. Ücret en geç ayda bir ödenir. İş sözleşmeleri veya toplu iş sözleşmeleri ile ödeme süresi bir haftaya kadar indirilebilir. İşçinin yazılı onayı alınmak şartıyla ücret, banka aracılığıyla ödenebilir; 5000 Türk lirasını aşan ücretlerin bankaya yatırılması zorunludur. Ücretin saklı tutulamayacak bölümü: işçinin aylık ücretinin dörtte birinden fazlası haczedilemez, başkasına devir ve temlik edilemez; ancak nafaka borçları ve 5510 sayılı Kanun'dan doğan alacaklar bu sınırlamanın dışındadır. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, ücretin zamanında ödenmemesinin 4857 m.24/II-e kapsamında haklı fesih hakkı doğurduğunu ve bu hakkın kullanılabilmesi için işçinin önceden yazılı bildirim yapmasının zorunlu olmadığını kabul etmektedir. 2026 brüt asgari ücret 33.030 TL; kıdem tazminatı tavanı 53.919,68 TL; SGK işveren prim payı %21,75.
Ücretin Zamanında Ödenmemesi — Gecikme Faizi ve Çalışmaktan Kaçınma Hakkı
Gününde ödenmeyen ücretler için mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı uygulanır. Bu oran, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın her yıl Ocak ve Temmuz aylarında açıkladığı mevduat faiz tavan rakamına göre belirlenmektedir. Ücreti ödenmeyen işçi, bu alacağını işverenden yazılı olarak talep etmiş olması koşuluyla, işverene bildirmek suretiyle iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabilir. Bu hakkın kullanılması sözleşmeye aykırılık sayılamaz ve işçi bu sürede işyerinde başka bir işçi çalıştırılmamasını isteyebilir. Toplu kullanımda bunun bir hizmet akdinin feshi olarak değerlendirilemeyeceği kabul edilmiştir. Ücreti ödenmeyen işçinin bu yola başvurabilmesi için işçi ücretinin yirmi günden fazla gecikmesi şarttır. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, gecikme faizinin ücretin hak kazanıldığı tarihten işyerinde çalışılmayan tarihe kadar değil, yargılama süresince de devam ettiğini; kesinleşme tarihine kadar işleyeceğini istikrarlı biçimde vurgulamaktadır. 2026 brüt asgari ücret 33.030 TL; kıdem tazminatı tavanı 53.919,68 TL; SGK işveren prim payı %21,75.