İş Kanunu — Yıllık Ücretli İzin Hakkı ve İzin Ücreti (m.53, 54, 56, 59)

İşyerinde işe başladığı günden itibaren, deneme süresi de içinde olmak üzere en az bir yıl çalışmış olan işçilere yıllık ücretli izin verilir. Yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemez. Niteliklerine göre işçilere verilecek yıllık ücretli izin süresi hizmet süresi; a) Bir yıldan beş yıla kadar (beş yıl dahil) olanlara ondört iş günü, b) Beş yıldan fazla onbeş yıldan az olanlara yirmi iş günü, c) Onbeş yıl (dahil) ve daha fazla olanlara yirmialtı iş günü olarak belirlenmektedir. Ancak onsekiz ve daha küçük yaştaki işçiler ile elli ve daha yukarı yaştaki işçilere verilecek yıllık ücretli izin süresi yirmi iş günü veya daha az belirlenemez. Yıllık izin süreleri iş sözleşmeleri ve toplu iş sözleşmeleri ile artırılabilir. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, işverenin yıllık izin kullandırmamasının tek başına iş sözleşmesinin haklı nedenle feshini meşrulaştırmadığını ancak birden fazla yıl izin kullandırılmamasının 4857 m.24/II-f kapsamında değerlendirilebileceğini kabul etmektedir. İşveren, yıllık izin günlerini belirlemekte ve işçiye en az bir ay önceden bildirmekle yükümlüdür; bu süre toplu iş sözleşmesiyle değiştirilebilir. 2026 brüt asgari ücret 33.030 TL; kıdem tazminatı tavanı 53.919,68 TL; SGK işveren prim payı %21,75.

İşçilerin yıllık ücretli izinlerinin hesabında; a) İşçinin kendi isteği ve savsaması dışındaki nedenlerle işine gidemediği günler (hastalık, iş kazası, zorlayıcı nedenler); b) Kadın işçilerin 74. madde kapsamındaki doğum izni süreleri; c) İşçilerin evlenmesi, ana veya babasının, eşinin, kardeşinin ya da çocuğunun ölümü nedeniyle verilen izin günleri; d) İşçinin muvazzaf askerlik hizmeti dışındaki askere alınma süreleri; e) Kanunen hak kazanılan yıllık ücretli izin süreleri; f) 4857 m.66 kapsamında çalışılmış sayılan süreler, çalışılmış gibi hesaba katılır. Yıl hesabı, işçinin işyerinde göreve başladığı yıldönümü esas alınarak yapılır; iş sözleşmesinin devam ettiği her tam yıl için bir izin hakkı doğar. Yargıtay, aynı işveren bünyesindeki farklı işyerleri arasında nakledilen işçinin kıdeminin tamamının izin hesabına dahil edileceğini tutarlı biçimde kabul etmektedir. Aynı işveren bünyesinde alt işveren değişikliği durumunda da kesintisiz kıdem sayılabilmesi için muvazaa araştırması yapılır; asıl işveren ile alt işverenin aynı iş kolu içinde kaldığı durumlarda kıdem birleştirilebilir. 2026 brüt asgari ücret 33.030 TL; kıdem tazminatı tavanı 53.919,68 TL; SGK işveren prim payı %21,75.

İş sözleşmesinin herhangi bir nedenle sona ermesi hâlinde işçinin hak kazanıp da kullanmadığı yıllık izin sürelerine ait ücret, sözleşmenin sona erdiği tarihteki ücreti üzerinden kendisine veya hak sahiplerine ödenir. Bu ücrete ilişkin zamanaşımı iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren başlar. Yıllık izin alacağında uygulanan zamanaşımı süresi <strong>5 yıldır</strong> (7036 sayılı Kanun m.15 uyarınca). Birikmiş yıllık izin ücreti, son brüt giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanır; bu hesaplamada kıdem tazminatı matrahında dikkate alınan yemek, yol yardımı gibi devamlı ödemeler de dahil edilir. İşçinin istifası hâlinde dahi kullanılmamış yıllık izin ücreti talep hakkı korunmaktadır; Yargıtay 9. Hukuk Dairesi bu hakkın vazgeçilemez nitelikte olduğunu (4857 m.53/2) ve aksi yöndeki anlaşmaların geçersiz sayılacağını tutarlı biçimde hükme bağlamaktadır. İzin ücretinin zamanında ödenmemesi, işçiye başkaca alacaklara ek olarak temerrüt faizi talep etme hakkı doğurur. 2026 brüt asgari ücret 33.030 TL; kıdem tazminatı tavanı 53.919,68 TL; SGK işveren prim payı %21,75.