Deneme süresi içinde yapılan feshin sınırları — hakkın kötüye kullanılması yasağı ve işçinin korunması

Karar Özeti

Davacı işçi, bir sigorta şirketinde uzman olarak işe alınmış; iki aylık deneme süresinin sonuna yirmi gün kala iş sözleşmesi herhangi bir gerekçe gösterilmeksizin feshedilmiştir. Davacı, deneme süresi içindeki feshin dahi dürüstlük kuralına aykırı kullanılamayacağını ileri sürerek ihbar ve kıdem tazminatı ile kötüniyet tazminatı talep etmiştir. İşveren, deneme süresi içindeki fesihlerin tazminatsız ve gerekçesiz yapılabileceğini savunmuştur. Yerel mahkeme, 4857 sayılı Kanun'un 15. maddesi kapsamında deneme süresi feshinin gerekçesiz yapılabileceğini kabul ederek davayı reddetmiştir. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi kararı bozmuştur. Bozma gerekçesinde belirtilmiştir ki 4857 m.15 uyarınca taraflar deneme süresi içinde iş sözleşmesini bildirim süresine gerek kalmaksızın ve tazminatsız feshedebilirler; ancak bu hak Medeni Kanun m.2 kapsamında dürüstlük kuralı sınırlarını aşmamak zorundadır. Davacının yalnızca sendikaya üye olması ya da hamileliği veya başka ayrımcı nedenlerle feshedildiği durumlarda, deneme süresi feshinin geçerli sınır içinde kaldığı kabul edilemez. Somut olayda davacının fesihten hemen önce şirkete usulsüzlük bildirimi yaptığının ve feshin bu bildirimden iki gün sonra gerçekleştiğinin tespit edilmiş olması, feshin misilleme niteliği taşıdığının kuvvetli göstergesidir. Bu durumda dürüstlük kuralına aykırı kullanılan deneme süresi feshi geçerli sayılamaz ve işçi kıdem ile ihbar tazminatına hak kazanır. 2026 brüt asgari ücret 33.030 TL; kıdem tazminatı tavanı 53.919,68 TL; SGK işveren prim payı %21,75.

Anahtar Kavramlar