Parça başı (akort) ücret sistemiyle çalışan işçinin fazla mesai hesabı ve haftalık 45 saatin aşılması
Karar Özeti
Davacı işçi, bir konfeksiyon fabrikasında dikiş operatörü olarak beş yıl boyunca parça başı (akort) ücret sistemiyle çalışmış; üretim yoğunluğunun arttığı dönemlerde haftada 55-60 saat fiilen çalıştığını ileri sürerek fazla mesai alacağını talep etmiştir. İşveren, parça başı ücret sisteminin doğası gereği ödenen ücretin içinde fazla mesai karşılığının da bulunduğunu ve ayrıca fazla mesai ücreti ödenmesine gerek olmadığını savunmuştur. Yerel mahkeme bu savunmayı kabul etmiş, talebi reddetmiştir. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi kararı bozmuştur: Parça başı, götürü veya yüzde usulü gibi üretime ya da ciro odaklı ücret sistemleri, işçinin çalıştığı saatlere ilişkin tazminat yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 41. maddesi uyarınca haftalık 45 saati aşan her çalışma saati için normal ücretin yüzde elli fazlası tutarında fazla çalışma ücreti ödenmelidir; bu yükümlülük ücret sisteminin türüne bakılmaksızın geçerlidir. Parça başı sistemiyle çalışan işçi için bilirkişi, işçinin üretim kayıtlarını, bordro verilerini ve fabrikadaki mesai tutanaklarını inceleyerek haftalık ortalama fiili çalışma süresini belirlemiş ve 45 saati aşan kısım için %50 zamlı ücret hesaplaması yapmalıdır. İşverenin tutmakla yükümlü olduğu çalışma süresi kayıtlarını sunmaması halinde ispat yükü işverene geçer; işçinin tanık delili ve üretim bordrolarına dayanan beyanı esas alınır. 2026 yılı brüt asgari ücret tabanı 33.030 TL olup hesaplamanın bu verilerle yenilenmesi gerektiği hükme bağlanmıştır.
Bu karar işçi lehine sonuçlanmıştır.
Bozma