Ücretsiz izne zorlanma sonucu haklı fesih — çalışma koşullarının esaslı değişikliği ve kıdem tazminatı hakkı
Karar Özeti
Davacı işçi, bir perakende zincirinde mağaza müdürü olarak sekiz yıl görev yapmış; işverenin ekonomik güçlük gerekçesiyle yazılı onayını almaksızın altı aylık ücretsiz izne zorladığını ileri sürerek iş sözleşmesini haklı nedenle feshetmiş ve kıdem tazminatı talep etmiştir. İşveren, ücretsiz iznin karşılıklı mutabakat çerçevesinde uygulandığını ve davacının bu konuyu sorgulamadan kabul ettiğini savunmuştur. Yerel mahkeme, taraflar arasında açık bir yazılı anlaşma bulunmadığı için ücretsiz iznin hukuka aykırı olduğuna ve davacının haklı fesih hakkını kullandığına hükmetmiştir. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi kararı onamıştır. Kararda şu ilkeler vurgulanmıştır: 4857 sayılı İş Kanunu'nun 22. maddesi uyarınca çalışma koşullarında esaslı değişiklik ancak işçinin altı iş günü içinde yazılı onayıyla yapılabilir; ücretsiz izin uygulaması da bu kapsama girer. İşçinin sessiz kalması ya da işe gitme durumunun olmaması, ücretsiz izni zımnen kabul ettiği anlamına gelmez. İşveren ekonomik güçlüğü gerekçe gösterse de tek taraflı olarak ücretsiz izne çıkartılan işçi, 4857 m.24/II-f kapsamında iş sözleşmesini haklı nedenle feshederek kıdem tazminatına hak kazanır. Feshin geçerliliğinin saptanmasında işverenin ücretsiz izni ne süreyle ve hangi koşullarda uyguladığı belirleyici unsurdur. 2026 brüt asgari ücret 33.030 TL; kıdem tazminatı tavanı 53.919,68 TL; SGK işveren prim payı %21,75.
Bu karar işçi lehine sonuçlanmıştır.
Onama