Hamileliğini bildiren işçinin deneme süresi gerekçesiyle sözleşmesinin feshedilmesi ve gebeliğe dayalı ayrımcılık tazminatı
Karar Özeti
Davacı işçi, bir finans teknolojisi şirketinde müşteri destek uzmanı olarak çalışmaya başlamış; işe başlamasından iki ay sonra hamileliğini işverene bildirmiş, bundan yalnızca on beş gün sonra iş sözleşmesi 'deneme süresi başarısızlığı' gerekçesiyle feshedilmiştir. Davacı, feshin hamileliğini bildirmesiyle doğrudan bağlantılı olduğunu ve 4857 sayılı İş Kanunu'nun 5. maddesi kapsamında cinsiyet ve gebeliğe dayalı ayrımcılık oluşturduğunu ileri sürerek tazminat talep etmiştir. İşveren, deneme süresinde her iki tarafın da sözleşmeyi serbestçe sona erdirebileceğini ve feshin performans değerlendirmesine dayandığını savunmuştur. Yerel mahkeme, deneme süresi içinde fesih serbestisini ön plana çıkararak talebi reddetmiştir. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi kararı bozmuştur. Deneme süresi, işverenin gebeliğe dayalı ayrımcılık yasağından muaf tutulduğu bir dönem değildir; 4857 m.5 iş ilişkisinin kurulmasından sona ermesine dek tüm süreçlerde uygulanır. Hamileliğin bildirilmesiyle fesih arasındaki yakın zaman bağı, ayrımcılığın varlığını gösteren güçlü bir karine oluşturur; bu karineyi çürütme yükümlülüğü işverene geçer. İşverenin soyut performans iddiası, nesnel performans belgesiyle desteklenmediğinden bu yükümlülüğü karşılamamaktadır. Ayrımcılık tazminatı dört aylık brüt ücret olup kıdem ve ihbar tazminatına ek olarak talep edilebilir; gebeliğe dayalı ayrımcılıkta asgari tazminat indirime tabi tutulamaz. 2026 brüt asgari ücret 33.030 TL, dört aylık ayrımcılık tazminatı üst sınırı ≈ 132.120 TL, kıdem tazminatı tavanı 53.919,68 TL, SGK işveren prim payı %21,75.
Bu karar işçi lehine sonuçlanmıştır.
Bozma