Belirli Süreli ve Belirsiz Süreli İş Sözleşmesi: Farklar, Haklar ve Riskler (2026)
Yayın tarihi: 2026-03-29
İş Sözleşmesi Türleri Nelerdir?
4857 sayılı İş Kanunu'nda iş sözleşmeleri süresi bakımından ikiye ayrılır: belirli süreli ve belirsiz süreli. Hangi türün seçileceği, işçinin hak ve güvencelerini doğrudan etkiler.
Belirsiz Süreli İş Sözleşmesi
Belirsiz süreli sözleşme, başlangıç tarihi belli olan ancak bitiş tarihi öngörülmeyen sözleşmedir. Bu türde işçi, asgari hak güvencelerinden (kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, iş güvencesi) tam olarak yararlanır. İş Kanunu'nun temel kabulü belirsiz süreli sözleşmedir; belirli süreli sözleşme yapılabilmesi için özel koşulların varlığı şarttır.
Belirli Süreli İş Sözleşmesi ve Koşulları
4857 m.11 uyarınca belirli süreli iş sözleşmesi yapılabilmesi için iki koşul birlikte aranır:
- Objektif koşul: İşin niteliği veya işin tamamlanması ya da belirli bir olgunun ortaya çıkmasına bağlı olarak sürenin belirlenebilmesi (proje işi, mevsimlik iş, hastalık izni yerine geçici çalışma gibi)
- Yazılılık: Belirli süreli olduğunun sözleşmede açıkça belirtilmesi
Bu koşullar sağlanmadan yapılan belirli süreli sözleşme, başlangıçtan itibaren belirsiz süreli sayılır.
Zincirleme Sözleşme Yasağı
Aynı işveren ile üst üste (zincirleme) belirli süreli sözleşme yapılabilmesi için her yenileme döneminde de esaslı bir neden bulunması zorunludur. Esaslı neden olmaksızın yenilenen belirli süreli sözleşmeler, birincisinden itibaren belirsiz süreli sayılır. Bu dönüşüm özellikle kıdem tazminatı, ihbar süresi ve iş güvencesi açısından belirleyicidir.
Tarafların Hakları Karşılaştırması
| Hak | Belirsiz Süreli | Belirli Süreli |
|---|---|---|
| Kıdem Tazminatı | Var (1 yıl sonra) | Var (1 yıl sonra, koşullarla) |
| İhbar Tazminatı | Var | Yok (süre bitiminde sona erer) |
| İş Güvencesi (işe iade) | Var (30+ işçili işyeri) | Sınırlı |
| Eşit Davranma | Esas | Belirsiz süreli ile eşit muamele zorunlu |
| Sözleşme Sona Erişi | Fesih gerekir | Süre bitiminde kendiliğinden |
Eşit İşlem İlkesi
4857 m.12 uyarınca belirli süreli işçi, yalnızca sözleşmenin süreli olması nedeniyle belirsiz süreli işçiden farklı muameleye tabi tutulamaz. Ücret, sosyal haklar, eğitim ve kariyer fırsatlarında eşitliğe aykırı uygulama idari para cezasına yol açar.
2026'da Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar
- Proje esaslı çalışmalar için belirli süreli sözleşme yapılabilir; ancak proje bitmeden sözleşmenin süresinin dolması işvereni erken fesih tazminatıyla yükümlü kılar.
- Mevsimlik işlerde her sezon ayrı belirli süreli sözleşme yapılabilir; aralarındaki devamsızlık kıdemi kesmez (Yargıtay içtihadı).
- 2026 brüt asgari ücret 33.030 TL; kıdem tazminatı tavanı 53.919,68 TL; SGK işveren prim payı %21,75.
Sıkça Sorulan Sorular
Belirli süreli sözleşmeyle çalışırken işveren erken feshederse ne olur?
Haklı bir neden olmaksızın erken fesih yapılırsa işçi, sözleşmenin kalan süresine ait ücretleri mahsup ödemesi olarak talep edebilir (TBK m.438). Bu tutar ihbar tazminatından farklıdır.
Belirli süreli sözleşme her sene yenilenirse ne olur?
Esaslı neden olmaksızın zincirleme yenileme yapıldığında sözleşme, ilk yapıldığı günden itibaren belirsiz süreli sayılır. İşçi geriye dönük olarak kıdem tazminatı hesaplarında tüm hizmet süresinden yararlanır.
Bu rehber bilgilendirme amaçlıdır. 2026 itibarıyla brüt asgari ücret 33.030 TL; kıdem tazminatı tavanı 53.919,68 TL; SGK işveren prim payı %21,75.