Belirli Süreli İş Sözleşmesi: Sınırları, Zincirleme Uygulama ve 2026 Yargıtay İçtihadı
Yayın tarihi: 2026-03-31
Belirli Süreli İş Sözleşmesi Nedir?
4857 sayılı İş Kanunu m.11 uyarınca belirli süreli iş sözleşmesi; belirli bir sürenin geçmesi, belirli bir işin tamamlanması veya belirli bir olgunun ortaya çıkması gibi objektif koşullara bağlı olarak yapılan sözleşmedir. Türk hukukunda kural belirsiz süreli sözleşmedir; belirli süreli sözleşme istisnaidir.
Belirli Süreli Sözleşme Yapılabilmesi İçin Gereken Koşullar
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihadına göre iki koşulun birlikte sağlanması gerekir:
- Objektif neden: Proje bitiş tarihi, mevsimlik iş, belirli bir işin tamamlanması, geçici işçi ihtiyacı (hastalık izni, askerlik vb.)
- Sürenin makul olması: Sözleşme süresi ile işin niteliğinin örtüşmesi gerekir.
Bu iki koşul sağlanmadan yapılan sözleşme, başından itibaren belirsiz süreli sayılır.
Zincirleme Sözleşme Nedir?
Aynı taraflar arasında art arda yapılan birden fazla belirli süreli sözleşme, "zincirleme (peş peşe) sözleşme" olarak adlandırılır. 4857 m.11/2: "Belirli süreli iş sözleşmesi, esaslı bir neden olmaksızın birden fazla üst üste yapılırsa, iş sözleşmesi başlangıçtan itibaren belirsiz süreli kabul edilir."
Zincirleme Sayılmanın Pratik Sonuçları
| Hukuki Sonuç | Açıklama |
|---|---|
| İş güvencesi kapsamı | İşçi 18–21. madde kapsamında feshe itiraz ve işe iade talep edebilir |
| Kıdem tazminatı | Tüm zincirleme dönem tek kıdem sayılır; toplam süre üzerinden hesaplanır |
| İhbar tazminatı | Sözleşme feshinde ihbar süresi uygulanır |
| Bildirim yükümlülüğü | İşveren fesih öncesinde geçerli neden bildirmek zorundadır |
Yargıtay İçtihadı: Zincirleme Sözleşme Tespitinde Kriterler
1. İşin Niteliği Kritik Belirleyicidir
Süreklilik arz eden, dönemsel olmayan işlerde (muhasebe, satış, üretim denetimi, müşteri hizmetleri vb.) belirli süreli sözleşme yapılamaz. Yargıtay, işverenin organizasyonunda kalıcı yer tutan pozisyonlarda belirli süreli sözleşmeye geçit vermemektedir.
2. Yenileme Sayısından Bağımsız Değerlendirme
Tek bir yenileme bile, esaslı neden yoksa, zincirleme sözleşme oluşturur. Yargıtay; iki yenilemenin üzerinde sözleşme varsa zincirleme sözleşme olmadığını kanıtlama yükünü işverene yükler.
3. Arayı Doldurma (Ara Verme) Taktiği
İşverenler zaman zaman sözleşmeler arasına birkaç günlük boşluk bırakarak zincirleme sözleşme görünümünü ortadan kaldırmaya çalışır. Yargıtay bu taktiği hukuk düzeni tarafından korunmaz kabul etmekte; gerçek bağın kesilmediği hâllerde sözleşmeleri bütünleşik saymaktadır.
2026 Hukuki Çerçeve ve Güncel Değerler
| Gösterge | Değer (2026 H1) |
|---|---|
| Brüt asgari ücret | 33.030 TL |
| Kıdem tazminatı tavanı (aylık) | 53.919,68 TL |
| SGK işveren prim payı | %21,75 |
| İş güvencesi kıdem eşiği | En az 6 ay kıdem + 30 işçi çalıştıran işyeri |
İşçinin Yapması Gerekenler
- Tüm sözleşme nüshalarını (her yenileme dönemini) saklayın.
- Görev tanımı belgesini ve organizasyon şemasındaki konumunuzu belgelendirilmiş hâlde tutun.
- Sözleşme yenilemelerine itirazınızı yazılı olarak bildirin; bu itiraz ilerideki mahkeme sürecinde değerli delil oluşturur.
- İş sözleşmesi feshedildiğinde arabulucuya başvurarak sözleşme türüne itiraz hakkınızı kullanın.
Sonuç
Belirli süreli iş sözleşmesi, hukuken geçerli nesnel bir koşula dayanmadan yapılıyorsa veya zincirleme biçimde yenileniyorsa baştan itibaren belirsiz süreli sayılır. Bu hukuki dönüşüm; iş güvencesi, kıdem tazminatı ve tüm işçilik haklarının belirsiz süreli statüde hesaplanması anlamına gelir. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi bu alanda işçi lehine güçlü bir içtihat geliştirmiş olup hâkimler zincirleme sözleşme iddiasını titizlikle incelemektedir.
Bu rehber 2026 yılı mevzuatı ve Yargıtay içtihadı esas alınarak hazırlanmıştır. Hukuki danışmanlık için iş hukuku uzmanı bir avukattan destek alınması tavsiye edilir.