Belirli Süreli İş Sözleşmesi 2026: Zincirleme Sözleşme Yasağı ve İşçi Hakları
Yayın tarihi: 2026-04-06
Belirli Süreli İş Sözleşmesi Nedir?
4857 sayılı İş Kanunu'nun 11. maddesi uyarınca belirli süreli iş sözleşmesi; belirli süreli işlerde veya belli bir işin tamamlanması ya da belirli bir olgunun ortaya çıkması gibi objektif koşullara bağlı olarak taraflarca yazılı biçimde kurulan sözleşmedir. Bu sözleşme türünün geçerli sayılabilmesi için üç temel şart birlikte aranmaktadır:
- Objektif neden: İşin ya da işyerinin geçici, proje bazlı veya mevsimlik nitelik taşıması.
- Yazılı şekil: Sözleşmenin yazılı olarak düzenlenmesi zorunludur.
- Zincirleme yasağına uyum: Esaslı bir neden olmaksızın art arda yenilenememesi.
Geçerli Objektif Neden Örnekleri
| Hâl | Açıklama |
|---|---|
| Proje tabanlı çalışma | Belirli bir müşteri projesi veya inşaat işi; proje tamamlandığında sözleşme sona erer. |
| Mevsimlik tarım işleri | Hasat veya dikim sezonu gibi belirli dönemlerle sınırlı çalışma. |
| Bir çalışanın yerine geçici işe alım | Doğum izni, askerlik, ücretsiz izin gibi nedenlerle oluşan geçici boşluk. |
| Belirli etkinlik veya organizasyon | Fuar, festival, spor organizasyonu gibi tek seferlik faaliyetler. |
Zincirleme Sözleşme Yasağı ve Sonuçları
Belirli süreli sözleşme sona erdikten sonra tarafların esaslı bir neden olmaksızın yeniden belirli süreli sözleşme yapması halinde zincirleme (art arda) sözleşme söz konusu olur. Bu durumda iş sözleşmesi başlangıçtan itibaren belirsiz süreli kabul edilir ve şu sonuçlar doğar:
- İşçi, tüm çalışma süresi boyunca iş güvencesi hükümlerinden (4857 m.18-21) yararlanır; işe iade davası açabilir.
- Kıdem ve ihbar tazminatı hesabında tüm dönem tek bir süre olarak değerlendirilir.
- İşveren, belirli süreli sözleşmenin kendiliğinden sona erdiğini öne sürerek tazminattan kurtulamaz.
Yargıtay'ın Yaklaşımı (2022-2024)
Yargıtay 9. ve 22. Hukuk Daireleri'nin güncel içtihadına göre:
- Sözleşmenin "proje personeli" veya "geçici işçi" başlığını taşıması tek başına objektif neden sayılmaz; asıl belirleyici olan işçinin fiilen yaptığı işin kalıcı ve sürekli nitelikte olup olmadığıdır.
- Aynı işverenin aynı pozisyonda farklı dönemlerde kısa süreli sözleşmeler yapması, Yargıtay'ca muvazaalı işlem olarak değerlendirilmekte; tüm dönem başından itibaren belirsiz süreli sözleşme kapsamında ele alınmaktadır.
- Alt işveren (taşeron) uygulamalarında zincirleme sözleşme yasağı asıl işveren açısından da araştırılmaktadır.
Belirli Süreli Sözleşmede Fesih Kuralları
Belirli süreli iş sözleşmesi, sürenin dolmasıyla kendiliğinden sona erer; ihbar tazminatı ödenmez. Ancak sözleşme süresinden önce feshedilirse:
- İşveren tarafından haksız fesih: İşçi, kalan sürenin tamamına ait ücret alacağını talep edebilir.
- İşçi tarafından haklı neden olmaksızın fesih: İşveren, uğradığı zararı talep edebilir.
- Her iki tarafın haklı nedenle feshinde: 4857 m.24 ve m.25 hükümleri uygulanır.
2026 Örnek Tazminat Hesabı
| Kalem | Değer |
|---|---|
| 2026 Brüt Asgari Ücret | 33.030 TL / ay |
| Kıdem Tazminatı Tavanı (2026) | 53.919,68 TL / yıl |
| SGK İşveren Prim Payı | %21,75 |
| 5 Yıl Kıdemli İşçi — Kıdem Tazminatı (asgari ücretle) | 33.030 × 5 = 165.150 TL (tavana tabi) |
| 5 Yıl Kıdemli — İhbar Tazminatı (8 hafta) | 33.030 ÷ 4 × 8 = 66.060 TL |
Pratik Öneriler
- Sözleşmenizin belirli mi belirsiz süreli mi olduğunu kontrol edin; sürekli yenilenen belirli süreli sözleşmeler belirsiz süreli sayılabilir.
- Zincirleme sözleşme durumunda, tüm çalışma sürenizi esas alan kıdem ve ihbar tazminatı hesabı için iş mahkemesine başvurabilirsiniz.
- İşe iade davası için fesih bildiriminden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvurmanız zorunludur; bu süre hak düşürücüdür.
- Belirli süreli sözleşmenin zincirleme oluşturup oluşturmadığı tartışmalıysa hukuki danışmanlık alın.