Fazla Mesai Ücreti Hesaplama Rehberi 2026
Yayın tarihi: 2026-03-27
Fazla Mesai (Fazla Çalışma) Nedir?
4857 sayılı İş Kanunu'nun 41. maddesi uyarınca fazla çalışma; kanunda yazılı koşullar çerçevesinde haftalık 45 saati aşan çalışmadır. Denkleştirme esasının uygulandığı hallerde, işçinin haftalık ortalama çalışma süresi normal çalışma süresini aşmamak koşuluyla bazı haftalarda 45 saatin üzerinde çalışılabilmektedir.
Fazla Mesai Ücretinin Hesaplanması
Her bir saat fazla çalışma için verilecek ücret, normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde elli yükseltilmesiyle ödenir (4857 m.41/2). Yani 1 saat fazla mesai = 1,5 saat normal ücret.
2026 Yılı Örnek Hesaplama
| Kalem | Hesaplama | Tutar (TL) |
|---|---|---|
| Brüt Asgari Ücret (2026) | — | 33.030,00 |
| Aylık Çalışma Saati | 225 saat (45 saat/hafta × 4,333 hafta/ay) | — |
| Normal Saat Ücreti (Brüt) | 33.030 ÷ 225 | 146,80 |
| Fazla Mesai Saat Ücreti (Brüt) | 146,80 × 1,50 | 220,20 |
| Aylık 10 Saat Fazla Mesai Ücreti (Brüt) | 220,20 × 10 | 2.202,00 |
| SGK İşçi Payı (%15) | 2.202,00 × 0,15 | 330,30 |
| Gelir Vergisi (%15 dilim) | Vergi matrahına göre değişir | — |
Fazla Mesai Yıllık Sınırı
Fazla çalışma süresi yılda 270 saati aşamaz (4857 m.41/7). Bu sınırın üzerindeki çalışma hukuka aykırıdır ve işçi rıza göstermek zorunda değildir.
Onay ve Yazılı Belgeleme Zorunluluğu
Fazla çalışma için işçinin yazılı onayı alınmalıdır (4857 m.41/7). İşe girişte yapılan genel onay geçerli kabul edilmekle birlikte, her fazla çalışma dönemine ilişkin ayrı onay alınması ispat açısından daha sağlıklıdır. Fazla mesai ücreti ödenmemesi durumunda işçi, 4857 m.24/II-e kapsamında haklı nedenle iş sözleşmesini feshederek kıdem tazminatına hak kazanabilmektedir.
Serbest Zaman Kullanımı (Kompanzasyon)
Fazla çalışma yapan işçi isterse serbest zaman kullanabilir: Her 1 saat fazla çalışma karşılığında 1,5 saat serbest zaman hakkı doğar. Serbest zaman altı ay içinde ve mesai saatleri içinde kullandırılmalıdır (4857 m.41/4).
Kıdem Tazminatı Hesabında Fazla Mesai
Yargıtay içtihadına göre devamlılık arz eden fazla mesai ödemeleri, kıdem tazminatına esas son ücretin hesabına dahil edilmektedir. 2026 yılı kıdem tazminatı tavanı 53.919,68 TL'dir. SGK işveren payı %21,75 olup fazla mesai ödemeleri de SGK prim matrahına tabidir.