İş Sağlığı ve Güvenliği 2026: İşverenin Temel Yükümlülükleri ve İdari Para Cezaları
Yayın tarihi: 2026-03-31
6331 Sayılı İSG Kanunu'nun Amacı ve Kapsamı
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, tüm çalışanları ve onların çalıştıkları işyerlerini kapsamaktadır. Kamu-özel ayrımı yapılmaksızın, büyüklük ya da sektör farkı gözetilmeksizin faaliyet gösteren her işyeri bu kanuna tabidir. Kanunun temel amacı; işyerlerinde iş kazası ve meslek hastalıklarını önlemek, çalışanların sağlığını korumak ve güvenli bir çalışma ortamı oluşturmaktır.
1. Risk Değerlendirmesi Yükümlülüğü (m.10)
Her işveren, faaliyete geçmeden önce ve sonrasında işyerindeki tehlikeleri ve riskleri belirlemek, değerlendirmek ve kontrol altına almak zorundadır. Risk değerlendirmesi; tehlike tanımlama, risk analizi, kontrol hiyerarşisi ve dokümantasyon aşamalarını kapsar.
Periyodik Yenileme Süreleri:
| İşyeri Tehlike Sınıfı | Yenileme Süresi |
|---|---|
| Az Tehlikeli | 6 yılda bir |
| Tehlikeli | 4 yılda bir |
| Çok Tehlikeli | 2 yılda bir |
Bunun yanı sıra; iş kazası veya meslek hastalığı meydana gelmesi, ramak kala olay yaşanması, yeni ekipman veya madde kullanımı ile çalışma ortamında önemli değişiklik olması hâllerinde risk değerlendirmesi yenilenmek zorundadır.
2. İşyeri Hekimi ve İş Güvenliği Uzmanı Çalıştırma (m.6)
İşverenler, işyerinin tehlike sınıfı ve çalışan sayısına göre iş güvenliği uzmanı (A, B veya C sınıfı belgeli) ve işyeri hekimi görevlendirmekle yükümlüdür. Bu yükümlülük, Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimi (OSGB) aracılığıyla da yerine getirilebilir.
| Tehlike Sınıfı | Çalışan Sayısı | İSG Uzmanı (ay/çalışan) | İşyeri Hekimi (ay/çalışan) |
|---|---|---|---|
| Az Tehlikeli | 1-49 | En az 30 dk | En az 25 dk |
| Tehlikeli | 1-49 | En az 45 dk | En az 35 dk |
| Çok Tehlikeli | 1-49 | En az 60 dk | En az 45 dk |
| Tüm sınıflar | 50+ | Tam zamanlı zorunlu olabilir | Tam zamanlı zorunlu olabilir |
3. Çalışan Eğitimi Yükümlülüğü (m.17)
İşveren; çalışanlara işe başlamadan önce, iş değişikliğinde, iş ekipmanı değiştiğinde ve yeni teknoloji kullanımında İSG eğitimi vermekle yükümlüdür. Eğitimler; çalışma saatleri içinde yapılmalı, ücret kesilmemeli ve zorunlu tutulmalıdır. Eğitim içerikleri yazılı kayıt altına alınmalı, katılım listesiyle belgelenmelidir.
4. Acil Durum Planı ve Tahliye (m.11-12)
İşverenler; yangın, doğal afet, sabotaj gibi acil durumlara yönelik eylem planı hazırlamak, tatbikat yapmak ve çalışanları bilgilendirmekle yükümlüdür. Acil durum ekiplerinin (ilk yardım, yangın, tahliye) oluşturulması ve periyodik tatbikat yapılması zorunludur.
5. 2026 İdari Para Cezaları
| İhlal | Ceza (TL) |
|---|---|
| Risk değerlendirmesi yapılmaması | 130.000 TL'ye kadar |
| İş güvenliği uzmanı/hekimi görevlendirilmemesi | Her çalışan başına |
| Çalışan eğitimi verilmemesi | Her çalışan başına |
| Acil durum planı yapılmaması | 100.000 TL'ye kadar |
| KKD sağlanmaması | Her çalışan başına ayrı |
Çok tehlikeli işyerlerinde risk değerlendirmesinin yapılmaması hâlinde Çalışma Bakanlığı, işyerini geçici olarak durdurabilir. Tekrarlayan ihlallerde cezalar iki katına çıkar.
6. İş Kazası ve Meslek Hastalığı Bildirimi (m.14)
İş kazası olayını işveren, SGK'ya 3 iş günü içinde e-Devlet/e-SGK üzerinden bildirmekle yükümlüdür. Bildirim yapılmaması hâlinde idari para cezası uygulanır ve bu kaza nedeniyle ödenen SGK masrafları işverenden tahsil edilir. Meslek hastalığı ise SGK tarafından yetkilendirilen hastaneler aracılığıyla tespit edilir; işverenin bildirim yükümlülüğü devam eder.
Özet Bilgiler (2026)
| Gösterge | Değer |
|---|---|
| Brüt Asgari Ücret | 33.030 TL |
| Kıdem Tazminatı Tavanı | 53.919,68 TL |
| SGK İşveren Prim Payı | %21,75 |
Bu rehber 2026 yılı mevzuatı esas alınarak bilgilendirme amaçlı hazırlanmıştır. İdari para cezaları her yıl güncellenebildiğinden Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tebliğlerini takip etmenizi öneririz.