Yıllık Ücretli İzin Hakkı: Süreler, Hesaplama ve 2026 Güncel Kurallar
Yayın tarihi: 2026-03-29
Yıllık Ücretli İzin Hakkı Nedir?
Yıllık ücretli izin, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 53-61. maddeleri arasında düzenlenmekte olup işçinin işyerinde en az bir yıl (365 gün) çalıştıktan sonra hak kazandığı, ücretli ve sürekli izin hakkıdır. Bu hak vazgeçilmez niteliktedir; işçi yıllık iznini kullanmaktan önceden feragat edemez ve izin kullandırılmadan parasıyla bedel ödenerek geçiştirilemez.
Yıllık İzin Süreleri (4857 m.53)
| Kıdem Süresi | Yıllık İzin (İş Günü) |
|---|---|
| 1 yıl – 5 yıl (5 yıl dahil) | En az 14 iş günü |
| 5 yıl – 15 yıl (15 yıl dahil) | En az 20 iş günü |
| 15 yıldan fazla | En az 26 iş günü |
İstisna: 18 yaşından küçük ve 50 yaşından büyük çalışanlara her durumda en az 20 iş günü izin verilmesi zorunludur.
İş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesiyle bu süreler artırılabilir; ancak azaltılamaz.
İzin Hakkının Kazanılması
- İzin hakkı, işe giriş tarihinden itibaren tam bir yılın dolmasıyla kazanılır.
- Her yılın bitiminde yeni izin hakkı doğar ve kazanılan izin haklarının toplamı birikebilir.
- Deneme süresindeki günler de kıdem hesabına dahildir.
- Hastalık izni, doğum izni ve SGK'ca ödenen istirahat süreleri kıdeme dahil edilir; ancak yıllık 1 ayı aşan hastalık süreleri kıdemden düşülebilir (İş Kanunu m.55).
Yıllık İzin Ücreti Nasıl Hesaplanır?
İzin ücreti; işçinin izne çıktığı tarihteki günlük brüt giydirilmiş ücreti üzerinden hesaplanır. Giydirilmiş ücret; temel ücret, sürekli nitelik taşıyan prim, ikramiye ve ayni yardımların nakit karşılığını kapsar.
| Adım | Açıklama |
|---|---|
| Günlük brüt ücret | Aylık brüt ücret ÷ 30 |
| İzin ücreti | Günlük brüt ücret × İzin gün sayısı |
2026 Örnek Hesaplama
Aylık brüt ücreti 45.000 TL olan ve 7 yıllık kıdemi nedeniyle 20 iş günü izin hakkı kazanan bir çalışanın izin ücreti:
| Günlük brüt ücret | 45.000 ÷ 30 = 1.500 TL |
| İzin ücreti (20 gün) | 1.500 × 20 = 30.000 TL |
2026 asgari ücretliye göre (33.030 TL brüt): Günlük ücret = 33.030 ÷ 30 = 1.101 TL; 14 günlük izin ücreti = 15.414 TL.
İzin Kullandırma Kuralları
- İşveren, yıllık izin dönemini belirlemek zorundadır; izni tamamen işçinin tercihine bırakamaz.
- İzin, hak kazanılan yıl içinde kullandırılmalıdır; ancak kullanılmayan izinler ileriki yıllara devredilir ve zaman aşımına uğramaz (İş sözleşmesi devam ettiği sürece).
- 10 günden az bölünemez; ancak taraflar anlaşırsa bir kısım en az 10 gün olmak kaydıyla parçalara ayrılabilir.
- İzin ücreti, izne çıkmadan önce işçiye peşin ödenmeli ya da avans olarak verilmelidir (İş Kanunu m.57).
Kullandırılmayan İzin Alacağı (İş Sözleşmesi Sona Erince)
İş sözleşmesi sona erdiğinde işçinin kullanamadığı izin günleri, sözleşme bitimindeki son ücret üzerinden nakde çevrilmek zorundadır. Bu alacak, sözleşmenin fesih türüne bakılmaksızın (istifa dahil) doğar.
Zamanaşımı: Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihadına göre yıllık izin alacağında zamanaşımı, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren 5 yıl süreyle işler. Sözleşme devam ettiği sürece zamanaşımı işlemez.
İspat Yükü
İzinlerin kullandırıldığını ispat yükü işverene aittir. İşveren bu yükümlülüğü ancak şu belgelerle yerine getirebilir:
- İşçinin imzaladığı izin belgesi veya izin formu
- Düzenli tutulan izin defteri
- Yazılı izin onay kayıtları
Bu belgeleri ibraz edemeyen işveren, izinleri kullandırmadığını kabul etmiş sayılır.
Önemli Hatırlatmalar
- Yıllık izin hakkı devredilemez ve paraya çevrilemez (sözleşme devam ederken).
- Ücretsiz izin süresi, yıllık izin hakkı hesabında kıdeme dahil edilmez.
- SGK prim gün sayısının 30 olarak bildirildiği aylarda yıllık izin günleri bu primlerden sayılabilir.
- Toplu iş sözleşmesiyle daha uzun izin süreleri kararlaştırılabilir; bu durumda TİS hükümleri esas alınır.
Bu rehber bilgilendirme amaçlıdır; bireysel hukuki danışmanlığın yerini tutmaz. 2026 yılı itibarıyla brüt asgari ücret 33.030 TL, kıdem tazminatı tavanı 53.919,68 TL, SGK işveren prim payı %21,75'tir.